Haber doğrulama süreci nasıl çalışır?
GÜNCELLENME 7 NIS 2025
Şu anda dünyanın geri kalanında Facebook, Instagram ve Threads'deki yanlış bilgileri ele almak için Meta'dan bağımsız olan ve tarafsız Uluslararası Haber Doğrulama Ağı'nın (IFCN) veya Avrupa'da Avrupa Haber Doğrulama Standartları Ağı'nın (EFCSN) verdiği sertifikaya sahip olan haber doğrulayıcılarla çalışıyoruz. Haber doğrulayıcılar bilgilerin gerçekliğine ve doğruluğuna odaklanırken, biz ise içeriklerin değerlendirildiği durumlarda insanları bilgilendirerek aksiyon almaya odaklanırız.
Amerika Birleşik Devletleri'nin dışında sürecin nasıl ilerlediğini aşağıda bulabilirsiniz.
Yanlış bilgileri tespit etme
Teknolojimiz, insanların yanıt verme biçimi de dahil olmak üzere çeşitli sinyallere dayalı olarak, yanlış bilgi olabilecek gönderileri birçok ülkede saptayabilmektedir. Facebook, Instagram ve Threads'deki kişilerin bir içeriği "yanlış bilgi" olarak işaretlemesi ve gönderilere bilginin yanlış olduğuna ilişkin yorum yapması gibi faktörleri de ele almaktadır. Haber doğrulayıcılar ayrıca içerikleri kendileri de tespit edip gözden geçirir.
Yanlış bilgi olduğu tahmin edilen içerikler değerlendirilmeden önce geçici olarak Akışta daha aşağıda gösterilebilir.
İçeriklerin değerlendirilmesi
Haber doğrulayıcılar bir içeriği gözden geçirir ve doğruluğunu değerlendirir. Bu süreç Meta'dan bağımız olarak gerçekleşir ve kaynak talep edilmesini, herkese açık verilerin incelenmesini, görsel ve videoların doğrulanmasını ve daha fazla işlemi içerebilir.
Haber doğrulayıcılar Asılsız, Üzerinde Oynanmış, Kısmen Asılsız, Bağlam Eksik, Hiciv ve Doğru değerlendirmelerini kullanabilmektedir. Bu değerlendirmeler burada tanımlanmıştır.
Bu değerlendirmelere dayalı olarak aldığımız aksiyonlar aşağıda açıklanmıştır. Asılsız veya Üzerinde Oynanmış olarak değerlendirilen içerikler en çok yanlış bilgi barındıran içerikleri oluşturmakta ve dolayısıyla bunlara karşı en agresif aksiyonlar alınmaktadır. Kısmen Asılsız ve Bağlam Eksik değerlendirmeleri için ise daha hafif aksiyonlar söz konusudur. Hiciv veya Doğru olarak değerlendirilen içeriklere herhangi bir etiket veya kısıtlama uygulanmaz.
Yanlış bilgileri açık bir şekilde etiketleme ve insanlara bildirme
Bir içerik haber doğrulayıcılar tarafından değerlendirildikten sonra, insanların ilave bağlamı okuyabilmesi için içeriğin yanına bir bildirim ekleriz. Hiciv veya Doğru olarak değerlendirilen içeriklere etiket uygulanmaz ancak Facebook'ta gönderiye bir haber doğrulama makalesi iliştirilir. Ayrıca, bu içerikleri paylaşmak istediklerinde veya içeriği daha önce paylaşmışlarsa insanlara bildirimde bulunuruz.
- Teknolojimizi kullanarak, haber doğrulayıcıların değerlendirdiklerinin tamamen veya neredeyse aynısı olan içerikleri saptar ve o içeriklere de bildirimler ekleriz.
- İçerik aynı olmadığı sürece, haber doğrulayıcıların değerlendirdiğine benzer bir iddiada bulunan içeriklere genellikle bildirim eklemeyiz. Çünkü bir iddianın dile getirilme biçimindeki küçük değişiklikler, içeriğin doğru mu yoksa yanlış mı olduğunu değiştirebilmektedir.
Yanlış bilgileri daha az kişinin görmesini sağlama
Bir haber doğrulayıcının Asılsız, Üzerinde Oynanmış veya Kısmen Asılsız olarak değerlendirdiği veya böyle bir içeriğin neredeyse aynısı olduğunu saptadığımız bir içeriğin Facebook, Instagram ve Threads'deki dağıtımı azaltılabilir. Asılsız ve Üzerinde Oynanmış içeriklerin dağıtımını büyük oranda, Kısmen Asılsız içeriklerin dağıtımını ise bir miktar düşürürüz. Bağlam Eksik için ise haber doğrulayıcılarımızdan daha fazla bilgi almaya odaklanırız. Meta, bir haber doğrulayıcıdan olumsuz değerlendirme alan içerikleri önermeye son verir. Böylece haberi gören insan sayısı önemli ölçüde azalır.
Ayrıca, haber doğrulayıcıların Asılsız, Üzerinde Oynanmış, Kısmen Asılsız veya Bağlam Eksik olarak değerlendirdiği içerikler barındıran reklamları reddederiz ve bu içerikleri tavsiye etmeyiz.
Sürekli olarak asılsız haber paylaşanlara karşı harekete geçilmesi
Sürekli olarak Asılsız veya Üzerinde Oynanmış olarak değerlendirilen içerikler paylaşan Sayfalar, Gruplar, Profiller, internet siteleri ve Instagram hesapları, belirli bir süre boyunca bazı kısıtlamalarla karşı karşıya kalır. İnsanlara gösterdiğimiz tavsiyeler arasından çıkarılmaları, dağıtımlarının azaltılması, para kazanma ve reklam verme imkanlarının kaldırılması ve bir haber Sayfası olarak kaydolma hakkını kaybetmeleri bunlara dahildir.