Haber değeri taşıyan içerikler konusunda benimsediğimiz yaklaşım
GÜNCELLENME 12 KAS 2024
Bazıları katılmasa veya uygunsuz bulsa bile, insanların kendileri için önemli olan sorunları açıkça konuşabilmesini istiyoruz. Nadiren de olsa haber değeri taşıyorsa ve görünür kalması kamu yararına olacaksa Topluluk Standartları'nı ihlal etse bile bazı içeriklere izin verebiliriz.
Bunu, sadece kamu yararını zarar riski ile kıyaslayan kapsamlı bir değerlendirme gerçekleştirdikten sonra yapıyoruz. Bu kararları verirken Kurumsal İnsan Hakları İlkemizde belirtildiği üzere insan haklarına yönelik uluslararası standartlara başvuruyoruz.
Haber değeri taşıma istisnası
Unutulmaz "Napalm Kızı" fotoğrafını kaldırdığımız için küresel çapta eleştiri aldıktan sonra, Ekim 2016'da haber değeri taşıma istisnasını uygulamaya başladık. Bu istisna sayesinde, söz konusu fotoğraf platformlarımızda görülebiliyor.
Bir içeriğin haber değeri taşıyıp taşımadığını belirlemenin son derece öznel olabildiğini gördük. İnsanlar, bir topluluğun hem emniyette hem de ifadelere açık olması için ne tür standartların uygulanması gerektiği konusunda sıklıkla fikir ayrılığına düşer. Haber değeri taşıyor olabilecek tüm içerikler üzerinde kapsamlı bir değerlendirme yürütürüz ve değerlendirme görevlilerimiz içerikleri İçerik İlkesi ekibimize iletmeden önce birçok etkeni göz önünde bulundurur.
Haber değeri taşıma kararlarını verirken, içeriğin halk sağlığına veya emniyetine olası tehditlerde bulunup bulunmadığını ya da siyasi bir süreç kapsamında tartışılmakta olan bakış açılarına söz hakkı verip vermediğini değerlendiririz. Buna ek olarak, aşağıdakiler gibi diğer faktörleri de göz önünde bulundururuz:
- Ülkeye özgü şartlar (ör. ülkenin seçim döneminde olup olmaması veya ülkenin savaşta olup olmaması)
- Yönetim veya siyaset konularıyla ilgili olup olmaması dahil olmak üzere konuşmanın niteliği
- Basın özgürlüğünün olup olmaması dahil olmak üzere ülkedeki siyasi yapı
İçeriğin yayında bırakılması fiziksel, duygusal ve finansal zarar gibi bir zarar riski taşıyorsa veya kamu güvenliğini tehdit ediyorsa içeriği haber değeri taşısa dahi kaldırırız. İzin verdiğimiz ancak hassas veya rahatsız edici olabilecek içeriklere bir uyarı ekranı ekleriz. Bu durumlarda, içeriği sadece 18 yaş ve üstündeki yetişkinlerin görüntüleyebileceği şekilde de sınırlandırabiliriz.
Haber organları, siyasetçiler ve diğer kişiler dahil olmak üzere tüm kaynaklardan alınan içeriklere haber değeri taşıma istisnası uygulanabilir. Konuşmacı denge testinde etken olabilse de siyasetçiler dahil olmak üzere herhangi bir kişinin konuşmasının mutlaka haber değeri taşıması gerektiğini varsaymayız.
Haber değeri taşıma istisnaları "dar" (tek bir içeriğe uygulanan) ya da "geniş ölçekli" (bir sözcük öbeği gibi daha geniş kapsamlı bir unsura uygulanan) istisnalar olabilir.
Haber Değeri Taşıyan Veriler
Ağustos 2025
- 1 Haziran 2024 ile 1 Haziran 2025 tarihleri arasında toplam 44 haber değeri taşıma kararı belgeledik
- Belgelenen bu istisnalardan 20 tanesi siyasetçiler için uygulandı
- 44 haber değeri taşıma kararı arasında toplam 6 adet geniş ölçekli haber değeri taşıma kararı belgeledik
Ağustos 2024
- 1 Haziran 2023 ile 1 Haziran 2024 tarihleri arasında toplam 32 haber değeri taşıma kararı belgeledik.
- Belgelenen bu izinlerin 14 tanesi siyasetçiler için uygulandı.
- 32 haber değeri taşıma kararı arasında toplam 6 adet geniş ölçekli haber değeri taşıma kararı belgeledik.
Ağustos 2023
- 1 Haziran 2022 ile 1 Haziran 2023 tarihleri arasında 69 haber değeri taşıma istisnası belgeledik.
- Belgelenen bu istisnalardan 9 tanesi (yaklaşık %13'ü) siyasetçilerin gönderilerine uygulandı.
- 69 istisna arasında toplam 17 adet geniş ölçekli istisna belgeledik.
Ağustos 2022
- 1 Haziran 2021 ile 1 Haziran 2022 tarihleri arasında 68 haber değeri taşıma istisnası belgeledik.
- Belgelenen bu istisnalardan 13 tanesi (yaklaşık %20'si) siyasetçilerin gönderilerine uygulandı.
Örnekler
Kolombiya'daki protestolarda yaşandığı iddia edilen polis şiddeti haberinin arka planında nefret söyleminin bulunması
Medya kuruluşları, Kolombiya'da devam etmekte olan ulaşım protestoları sırasında yaşandığı iddia edilen polis şiddeti olayını haberlere taşıdı. Kuruluşların sıklıkla paylaştığı bir videoda, Nefret Söylemi ilkemizi ihlal eden bir karalama ifadesi arka planda tesadüfen duyulabiliyordu. Bir karalama ifadesinin tesadüfi kullanımını duymanın getireceği zarar riskinden ağır basması nedeniyle, kamu yararı değerini göz önünde bulundurarak bu videoya haber değeri taşıma istisnası uyguladık. Bununla birlikte, videonun sansürlenmemiş şiddet içeriği barındırması nedeniyle, içeriğe uyarı ekranı ekledik ve görülebilirliğini sadece 18 yaş ve üstü yetişkinlerle sınırladık.
Ukrayna Savunma Bakanlığı tarafından paylaşılan, yanmış cesetlerin gösterildiği gönderi
Başta Ukrayna Savunma Bakanlığı tarafından paylaşılan bu video, kimliği belirlenemeyen yanmış bir cesedi çok kısa bir şekilde tasvir etmektedir. Genellikle bu tür içerikleri Şiddet İçeren ve Sansürlenmemiş İçerik ilkemiz kapsamında kaldırsak da devam eden silahlı çatışmaya belge niteliğinde olduğu için bu videonun haber değeri taşıma istisnasına uygun olduğunu belirledik. Sansürlenmemiş şiddet içeriği barındırması nedeniyle, içeriğe uyarı ekranı ekledik ve görülebilirliğini sadece 18 yaş ve üstü yetişkinlerle sınırladık.
Brezilyalı siyasetçinin sinemaya yönelik devlet politikasını tartışırken kadın meme uçlarını tasvir eden gönderisi
Brezilya'daki bir federal vekil tarafından paylaşılan bu içerikte, ülkenin tarihi sinemalarında meydana gelen ve Brezilya sinematografisinin önemli eserlerini yok eden bir yangından bahsedilmektedir. Gönderide, sinemanın bakımını ihmal ettiği ve sinema sektörüne yeterli finansman sağlamadığı gerekçesiyle hükümet eleştirilmektedir. Gönderide, üzeri kapatılmamış kadın meme uçlarının tasvir edildiği Xica da Silva filminden kısa bir klip yer almaktadır. Gönderide eserin sanatsal değeri tartışıldığından ve sinemaya gerekli finansmanı sağlamadığı gerekçesiyle hükümeti eleştiren siyasi konuşmalar barındırdığından; kamu yararı değerinin zarar potansiyelinden daha ağır bastığını belirledik.
Bir Ermeni Savaş Esirinin yer aldığı gönderi
Bir sayfada paylaşılan video, askeri üniforma giyen erkeklerin farklı askeri üniformalar giyen bir grup erkek tarafından dövüldüğünü ve onlarla dalga geçildiğini tasvir etmektedir. Açıklamada, faillerin Azeri askerler olduğu iddia edilmiştir. İfşa hakkındaki Zarara Yol Açma Amaçlı Organizasyon ve Suça Teşvik Etme ilkemiz kapsamında, Meta olarak kimliğin açığa çıkarılmasının internet dışında zarar riski oluşturabileceği durumlarda, bir silahlı çatışma bağlamında savaş esirlerinin kimliğini açığa çıkaran içerikleri kaldırırız. Ancak bunun gibi videoların çatışmada tutuklulara daha da kötü davranmak için kullanıldığına dair herhangi bir delil olmaması ve başka kaynaklardan da ulaşılabilen benzer içerik trendleri nedeniyle emniyet risklerinin yüksek olmadığı görülmüştür. Öte yandan açıkça görüldüğü üzere; bu videolar, esirlerin içinde bulunduğu şartlar ve kendilerine yönelik potansiyel uluslararası insani hukuk ihlalleri hakkında farkındalık yaratmaktadır ve ciddi suçlarda hesap verebilirlik açısından kampanyalar ve hukuki işlemler için son derece alakalıdır. Savaş esirlerinin emniyetine ve onuruna yönelik riskler ile bu görüntülerin paylaşılmasının kamu yararı açısından değeri birbiriyle kıyaslandıktan sonra, haber değeri taşıma kararı alınarak bu videonun uyarı ekranıyla yayında kalmasına izin verilmiştir. Gözetim Kurulu, Meta'nın içeriğin yayında kalmasına izin verme kararını onaylayan bir karar yayınlamıştır.