Fihetsika Mankahala

Tsipirian’ny Politika
Traikefan’ny Mpampiasa
Angondrakitra

Tsipirian'ny politika

MANOVA RAKITATITRA
Anton’ny Politika
Mino izahay fa mampiasa ny feon’izy ireo sy mifandray malalaka kokoa ny olona rehefa tsy mahatsiaro ho votafika noho ny maha-izy azy. Izany no antony tsy anomezanay lalana ny fihetsika mankahala amin’ny Facebook, Instagram na Threads.
Ny amaritanay ny atao hoe fihetsika mankahala dia ireo famelezana mivantana atao amin’ny olona, fa tsy volavolankevitra na fotokevitra, miorina amin’ny antsoinay hoe toetoetra arovana (PCs): volonkoditra, foko, fiaviana ara-pirenena, fahasembanana, antokom-pinoana, saranga, fironana ara-nofo, sokajim-pananahana, fiiziana ara-pananahana, ary aretina lehibe. Fanampin’izay, raisinay ho toetoetra arovana iray ny taona rehefa voaresaka miaraka amin’ny toetoetra arovana iray hafa. Miaro ny mpitsoaponenana, mpifindramonina anatiny, mpifindramonina ivelany, ary mpangataka fialokalofana amin’ny ankamaroan’ny famelezana mafy indrindra -(Zanatohatra 1) ihany koa izahay, na manome lalana ny fanaovana kaomantera sy tsikera momba ny politika ho an’ny fifindramonina. Mitovy amin’izany koa, izahay dia manome fiarovana sasany an’ireo toetoetra tsy arovana, toy ny asa sahanina, rehefa voaresaka miaraka amin’ny toetoetra arovana iray izy ireo. Indraindray, araka ny fahasamihafana eo an-toerana, izahay dia mandray ny teny sy andianteny sasany ho toy ny solonteny ampiasaina matetika ho an’ireo toetoetra arovana.
Manala lahateny manimbazimba ny mahaolona, fiampangana fahavetavetana na famitan-keloka mafy ary ompa izahay. Esorinay ihany koa ireo fitsaran-diso manimba, izay faritanay hoe fampitahana manimbazimba ny mahaolona izay nampiasaina ara-tantara hamelezana, hampitahorana na hanilihana vondrona voatondro, ary matetika ampifandraisina amin’ny herisetra tsy an-jotra. Farany, manala ireo faniratsirana, teny fanehoana rikoriko na fahadikidikiana, fanevatevana ary antso hanao fanilikilihana na fanavakavahana izahay rehefa mikendry olona araka ny toetoetra arovana izany. Manasaraka ity lahateny ity ho zana-tohatra roa araka ny hafonjany, voasoritsoritra eo ambany, izahay.
Miaiky izahay fa indraindray ny olona mizara votoaty misy ompa na lahatenin’olon-kafa mba hanamelohana ny lahateny na hanaovana tatitra momba izany. Amin’ny tranga hafa, ny lahateny, anisan’izany ireo ompa, izay mety, raha tsy izay, manitsakitsaka ny fenitray dia ampiasaina hanondroana azy ihany na amin’ny fomba mampahefa iray. Manome lalana ity karazana lahateny ity izahay rehefa mazava ny kasain’ilay mpiteny hatao. Rehefa tsy mazava ny kasainy hatao, dia mety hanala ilay votoaty izahay.
Indraindray ny olona mampiasa fiteny mamoafady na mikasika fananahana ranoray rehefa miady hevitra momba ny fisitrahana habaka matetika voafetra araka ny fananahana na “genre”, toy ny fisitrahana efitra fidiovana, sekoly voatondro, miaramila voatondro, mpitandro filaminana na anjara asa fampianarana ary vondrona ho an’ny fahasalamana na tohana. Indraindray, manao antso ho an’ny fanilikilihana na mampiasa fiteny maniratsira izy ireo ao anatin’ny sahankevitry ny adihevitra momba ireo lohahevitra ara-politika na ara-pivavahana, toy ny rehefa miady hevitra momba ny zon’ireo mpihafa fananahana (transgenre), fifindramonina na fanelahana. Farany, manompa sokajim-pananahana iray amin’ny sahankevitra fisarahan’ny mpifankatia ny olona indraindray. Natao hanomezana banja ho an’ireny karazana lahateny ireny ireo politikanay.
Aza mamoaka:
Zana-tohatra 1
Votoaty mikendry olona na vondron’olona iray (afa-tsy ireo vondrona voasoritsoritra ho nanao heloka mahery setra na ara-nofo, na misolo tena latsaky ny antsasaky ny vondrona iray) noho ny(ireo) toetoetra arovana voatonona teo aloha ananan’izy ireo na ny toe-pifindramonin’izy ireo amin’ny endrika an-tsoratra na an-jery amin’ny alalan’ny:
  • Lahateny fanimbazimbana ny mahaolona miendrika fampitahana amin’ny na safobemantsina momba ny biby, singa fototr’aretina na endrik’aina ambanin’olombelona hafa, anisan’izany ny:
    • Bibikely (anisan’izany ny, kanefa tsy voafetra amin’ny: kalalao, valala)
    • Biby amin’ny ankapobeny na karazam-biby voatondro izay heverina ara-kolontsaina ho ambany saranga (anisan’izany ny, kanefa tsy voafetra amin’ny: Olona mainty hoditra sy rajako na zavaboary toy ny rajako; Olona jiosy sy voalavo; Olona silamo sy kisoa; Olona meksikanina sy kankana)
    • Bakteria, viriosy na mikraoba
    • Maha ambanin’olombelona (anisan’izany ny, kanefa tsy voafetra amin’ny: olondia, devoly, bibiloza)
  • Fiampangana fahavetavetana sy famitan-keloka mafy:
    • Mpiremby sy mpitsiriritra zaza ara-nofo (anisan’izany ny, kanefa tsy voafetra amin’ny: Olona silamo manao firaisana amin’ny osy na kisoa)
    • Mpanao heloka mahery setra (anisan’izany ny, kanefa tsy voafetra amin’ny: mpampihorohoro, mpamono olona)
  • Antso sy fanantenana ho an’ireto famelezana manaraka ireto (fandrahonana sy antso hanao herisetra mafy na voatondro araka ny politikanay momba ny Herisetra sy Fandrisihana):
    • Voan’ny aretina iray
    • Voan’ny loza voajanahary
    • Fandratrantena na famonoantena
    • Fahafatesana tsy misy tompon’antoka na fomba
    • Loza sy fahavoazam-batana hafa na ataona tompon’antoka tsy misy na ataona zanahary iray
  • Fijery raiki-tapisaka manimba mifandrohy ara-tantara amin’ny fampitahorana na herisetra, toy ny Blackface; Fandavana ny fisian’ilay famonoana Jiosy maro an’isa; filazana fa ny Jiosy no mifehy ireo andrim-panjakana ara-toekarena na ara-politika na ny hainovakijery; teny enti-mahatsiahy ireo Dalit hoe mpiasa ambany razana; ary ny fampitahana ny olona Mainty Hoditra amin’ny fitaovam-pambolena.
  • Fanesoana ny volavolankevitra, hetsika na ireo lasibatry ny heloka fankahalana, na dia tsy misy olona tena izy aseho anaty sary iray aza.
  • Fanesoana olona manana na misedra aretina iray.
  • Votoaty izay manoritsoritra na mikendry olona amin’ny fomba miiba amin’ny alalan’ny ompa. Ireo ompa dia faritana hoe teny izay, araka ny dikany raiki-tapisaka, mamorona tontolo fanilihana sy fampitahorana olona noho ny toetoetra arovana iray, matetika satria ampifandraisina amin’ny fanavakavahana, tsindry hazo lena ary herisetra ara-tantara ireo teny ireo.
Zana-tohatra 2
Votoaty mikendry olona iray na vondron’olona iray noho ny(ireo) toetoetra arovana ananan’izy ireo (an-tsoratra na an-jery) miaraka amin’ny:
  • Antso na tohana ho an’ny fanilihana na fanavakavahana na fanambarana fikasana hanilika na hanavakavaka, faritana hoe:
    • Fanilihana ankapobeny, izay midika hoe fiantsoana hanao fanilihana na fanavakavahana ankapobeny, toy ny “Tsy misy X mahazo miditra!”
    • Fanilikilihana ara-politika, izany dia midika fandavana zo amin’ny fandraisana anjara ara-politika na fiadiana ho an’ny fanagadrana na fandavana zo ara-politika.
    • Fanilikilihana ara-toekarena, izay midika fandavana fisitrahana tombontsoa fanampiana ara-toekarena sy famerana fandraisana anjara amin’ny tsenan’asa. Izahay dia tena manome lalana ny votoaty fiadiana ho an’ny famerana mifototra amin’ny “genre” ho an’ny miaramila, mpitandro filaminana ary asa fampianarana. Manome lalana votoaty mitovy araka ny fironana ara-nofo ihany koa izahay, rehefa araka finoana ara-pivavahana ilay votoaty.
    • Fanilikilihana ara-piarahamonina, izany dia midika ireo zavatra toy ny fandavana fisitrahana habaka (ara-batana sy an-jotra) ary ny serivisy sosialy, afa-tsy ho an’ny fanilikilihana ara-nofo na fananahana tao amin’ireo habaka ferana mahazatra araka ny sokajim-pananahana na “genre”, toy ny trano fidiovana, fanatanjahantena na ligin’ny fanatanjahantena, vondrona ho an’ny fahasalamana sy tohana, ary sekoly voatondro.
  • Faniratsirana, anisan’izany ireo momba ny:
    • Toetra, anisan’izany saingy tsy voafetra amin’ny fiampangana hakanosana, tsifahamendrehampitokisana, toetran-keloka fototra ary fijangajangana na fahavetavetana ara-nofo hafa.
    • Toetoetra ara-tsaina, anisan’izany ny, saingy tsy voafetra amin’ny, fiampangana havendranana, fahefan-tsaina na aretin-tsaina, ary fampitahana tsy voaporofo eo amin’ireo vondrona PC noho ny antony fahefan-tsaina raiki-tapisaka. Manome lalana ireo fiampangana aretin-tsaina na tsy fahalavorarian-tsaina izahay rehefa araka ny fironana ara-nofo na araka ny “genre”, resaka ara-politika vsy ara-pivavahana voatondro momba ny “fihafampananahana” sy ny fiampelahana ary ny fampiasana tsy mafy mahazatra ireo teny toy ny “hafahafa”.
    • Sehatra hafa, anisan’izany saingy tsy voafetra amin’ny fiampangana ho tsy manjary, tsy misy ilana azy, haratsian-tarehy, fahalotoana.
  • Fanehoan-kevitra amin’ny teny tsy loa-body hoe mankaloiloy ilay tarigetra, anisan’izany ny, kanefa tsy voafetra amin’ny “mampandoa ahy”.
  • Fanompana ikendrena olona, afa-tsy fanompana araka ny sokajim-pananahana sasany amin’ny sahankevitra fisarahan’ny mpifankatia, faritana hoe:
    • Fampiasana ikendrena ny “pory” na fiovan’ny “pory” miaraka amin’ny fikasana haniratsira, toy ny “[Protected Characteristic] pory!”
    • Voambolana na andian-teny miantso firobohana amin’ny fihetsika mamoafady, na fifampikasohana amin’ny taovam-pananahana, lavabody, diky na amany, anisan’izany ny, kanefa tsy voafetra amin’ny: nonoy ny latako, orohy ny vodiko, hano ny tay.
Ho an’ireto Fenitry ny Fiombonambe manaraka ireto, dia mitaky fampahalalana sy/na sahankevitra fanampiny izahay mba hampiharana azy ireto:
Aza mamoaka:
  • Votoaty mamatsy ankarihary na manolotra hamatsy ankarihary vokatra na serivisy izay mikendry ny hanova ny fironana ara-nofo na fiiziam-pananahan’ny olona.
  • Votoaty mamely volavolan-kevitra, andry, hevitra, fomba fanao na finoana mifandraika amin’ireo toetoetra arovana, izay angambaina handray anjara amin’ny famelezam-batana antomotra, fampitahorana na fanavakavahana atao amin’ny olona mifandraika amin’io toetoetra arovana io. Mijery famantarana maro samihafa i Meta mba hamaritana raha misy fandrahonana hamely anatin’ilay votoaty na tsia. Anisan’izany fa tsy voafetra ho ireto: votoaty mety hitaona amin’ny herisetra na fampitahorana antomotra; raha misy vanim-potoan’ny fihenjanana be toy ny fifidianana na fifandirana mitohy na tsia; sy raha misy tantaran’ny herisetra vao tsy ela natao tamin’ilay vondrona arovana kendrena na tsia. Amin’ny tranga sasany, mety hihevitra koa izahay raha olom-bahoaka iray na mitana toeram-pahefana iray ilay mpiteny na tsia.
Amin’ny tranga sasany, hanome lalana ny votoaty izay, raha tsy izany, mety hanitsakitsaka ny Fenitry ny Fiombonambe izahay rehefa voafaritra fa fanarabiana ilay votoaty. Ny hany hanomezan-dalana ilay votoaty dia raha harabina na tendrena ho an’ny zavatra na olona iray hafa ireo singana votoaty mandika fenitra.
Fanamarihana: raha mpampiasa Vondrona Eoropeanina iray ianao, ary mahita votoaty izay inoanao fa mandika lalona momba ny lahateny fankahalana ao amin’ny firenenao ianao, dia azonao atao ny mandroso fangatahana fanalana ara-dalàna amin’i Facebook na Instagram.
Traikefan’ny mpampiasa
Jereo ny ohatra sasany hoe toy ny ahoana ny fampiharam-penitra ho an’ny olona amin’ny Facebook, toy ny: ohatra ny ahoana izany hoe mitatitra zavatra iray heverinao hoe tsy tokony ho amin’ny Facebook, izany hoe ilazana fa nandika ny Fenitry ny Fiombonambenay ianao, ary izany hoe mahita efijery fampitandremana iray mandrakotra votoaty voatondro.
Fanamarihana: Miezaka mihatsara foana izahay, ka mety efa nilaozan’ny toetr’andro kely izay hitanao eto raha mitaha amin’izay ampiasainay amin’izao.
TRAIKEFAN’NY MPAMPIASA
Fanaovan-tatitra
TRAIKEFAN’NY MPAMPIASA
Serasera aorian’ny tatitra
TRAIKEFAN’NY MPAMPIASA
Traikefa fanesorana
TRAIKEFAN’NY MPAMPIASA
Efijery fampitandremana
Angondrakitra
Mijery ny Tatitra Fampiharana Fenitry ny Fiombonambe farany indrindra
Fampiharam-penitra
Mitovy daholo ny politikanay maneran-tany ho an’ny olon-drehetra amin’ny Facebook.
Ekipa mpandinika
Ny ekipanay eran-tany misy mpandinika 15.000 mahery dia miasa isan’andro mba hiarovana tsy tapaka ny olona amin’ny Facebook.
Firobohan’ireo mpiaramiombonantoka
Manampahaizana ivelany, mpampianatra ambony, fikambanana tsy miankina amin’ny fanjakana ary mpamolavola politika no manampy amin’ny fampahalalana ny Fenitry ny Fiombonambe Facebook.
Mahazo fanampiana momba ny fihetsika mankahala
Fantaro hoe inona no azonao atao raha mahita zavatra amin’ny Facebook izay mandika ny Fenitry ny Fiombonambenay ianao.
Mitsidika ny Ivon’ny Fanampianay